Ανάγκη για πιο ελαστικό Maastricht

Χαλάρωση των κανόνων του Maastricht προκειμένου να ενταχθούν στην ευρωζώνη χώρες όπως Τσεχία και Πολωνία ζητούν στο Editorial τους οι "F.T.", τονίζοντας ότι τα εν λόγω κριτήρια καλούνται να τα καλύψουν μόνο οι "μικροί".

Δημοσιεύθηκε: 4 Μαρτίου 2009 - 11:38

Editorial

Λόγω της σκληρής εφαρμογής τους τα κριτήρια του Maastricht -δηλαδή τα κριτήρια εισόδου στην ευρωζώνη- μπορεί να οδηγήσουν στον δρόμο της αυτοκτονίας. Τα νέα μέλη της Ε.Ε. είναι υποχρεωμένα να τα εκπληρώσουν από τη στιγμή που έχουν δεσμευτεί ότι θα γίνουν και μέλη της ευρωζώνης. Διαφορετικά δεν θα τους επιτρέπεται να ενταχθούν ούτε στην Ε.Ε.

Δυστυχώς, οι κανόνες κρατούν εκτός ευρωζώνης αξιόλογες χώρες και ταυτόχρονα οδηγούν στην εφαρμογή πολιτικής που είναι κακή όχι μόνο για τα κράτη που εξαναγκάζονται να την εφαρμόσουν αλλά και για το σύνολο της Ευρώπης.

Προκειμένου να ενταχθείς στην ευρωζώνη οφείλεις να διατηρήσεις πληθωρισμό και επιτόκια σε χαμηλό επίπεδο, να σταθεροποιήσεις τη συναλλαγματική ισοτιμία του νομίσματός σου για δύο χρόνια και να σεβαστείς το σύμφωνο σταθερότητας και ανάπτυξης. Στόχος του συμφώνου η διατήρηση χαμηλών ελλειμμάτων και δημοσίου χρέους. Οι κανόνες αυτοί εφαρμόστηκαν με καλό σκοπό: οι χώρες της ευρωζώνης όφειλαν να προστατεύσουν τις οικονομίες τους απέναντι στον πληθωρισμό που εμφανίζουν οι γείτονές τους.

Όμως, όπως αποδεικνύεται, οι κανόνες του Maastricht εφαρμόζονται μόνο από τις μικρές χώρες. Οι "μεγάλοι" της ευρωζώνης τους αγνοούν και τους καταπατούν κατ’ εξακολούθηση. Σήμερα έχουν σχεδόν ξεχαστεί από τα κράτη-μέλη της ευρωζώνης, καθώς θεωρείται πολύ επικίνδυνη η εφαρμογή τους. Σε μία περίοδο ισχυρής ύφεσης, με τη ρευστότητα των ιδιωτικών επιχειρήσεων να έχει στεγνώσει, οι κυβερνήσεις θα πρέπει να αυξήσουν τις δαπάνες τους και να ενισχύσουν τα δάνεια που παρέχουν.

Όμως, οι κανόνες παραμένουν σκληροί και εφαρμόζονται αναγκαστικά από τις χώρες που δεν είναι μέλη της ευρωζώνης, με αποτέλεσμα αυτές να καλούνται να επιλέξουν μεταξύ ορθών πολιτικών και των κριτηρίων του Maastricht. Για παράδειγμα, τα υποψήφια μέλη της ευρωζώνης θα πρέπει να έχουν πληθωρισμό το πολύ 1,5% υψηλότερα από τα χαμηλότερα τρία επίπεδα κρατών που είναι ήδη μέλη της ζώνης του ευρώ. Το πρόβλημα όμως είναι ότι σε αρκετά κράτη-μέλη της ευρωζώνης υπάρχει αποπληθωρισμός.

Αρκετά από τα νέα μέλη της Ε.Ε. έχουν εφαρμόσει τους κανόνες με υποδειγματικό τρόπο. Η Δημοκρατία της Τσεχίας και η Πολωνία έχουν κατορθώσει να καλύψουν ήδη τα κριτήρια του Maastricht. Ο υψηλός πληθωρισμός στην Εσθονία και στη Βουλγαρία μπορεί να αποδοθεί και στα κριτήρια του Maastricht: διατηρώντας σταθερή συναλλαγματική ισοτιμία, ιδιαίτερα σε περιόδους πιστωτικής άνθησης, οδηγεί σε έκρηξη των κεφαλαιουχικών εισροών, που με τη σειρά τους τροφοδοτούν τον πληθωρισμό.

Αυτές οι χώρες την τρέχουσα περίοδο δέχονται ισχυρές πιέσεις καθώς υπάρχει ο φόβος για αδυναμία αποπληρωμής των χρεών τους. Θα μπορούσαν να βοηθηθούν εάν επιταχυνόταν η διαδικασία εισόδου στην ευρωζώνη. Μία ταχύτερη είσοδο στην ευρωζώνη κρατών με υγιή δημοσιονομικά μεγέθη και με εξασφαλισμένη κάλυψη των κριτηρίων του Maastricht μόλις η παγκόσμια οικονομία ανακάμψει θα μπορούσε να τα σώσει.

Ως εκ τούτου, οι αρμόδιες αρχές της Ε.Ε. θα έπρεπε να περιορίσουν την ανάγκη παραμονής για δύο χρόνια στον μηχανισμό συναλλαγματικών ισοτιμιών για τις υποψήφιες προς ένταξη στην ευρωζώνη χώρες.

Μία νομισματική ένωση χρειάζεται κανόνες. Στο μέλλον θα πρέπει να επιβάλλονται με μεγαλύτερη εποπτεία σε όλες τις χώρες. Όμως, τώρα χρειάζεται να υπάρξει ευελιξία. Ας μην ξεχνάμε ότι η απόλυτα πρόθυμη και καλή Πολωνία δεν πρέπει να πληρώνει τις αμαρτίες χωρών όπως η Ιταλία.

© The Financial Times Limited 2009. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation