Τα καυτά μέτωπα της νέας κυβέρνησης

Από το εξωτερικό οι δανειστές επιστρέφουν και ζητούν υλοποίηση των συμφωνηθέντων, έχοντας στην κορυφή της ατζέντας το θέμα του Δημοσίου, αλλά και το κλείσιμο των δημοσιονομικών κενών που προκαλεί ο ΕΟΠΥΥ αλλά και οι αποκλίσεις στα έσοδα. Κρίσιμο για τη νέα κυβέρνηση είναι το κατά πόσο θα καταφέρει να ολοκληρώσει την παρούσα διαπραγμάτευση γρήγορα μεταφέροντας για το φθινόπωρο τα «καυτά» θέματα.

Στο εσωτερικό η κοινοβουλευτική πλειοψηφία των 153 βουλευτών, συν τους ανεξάρτητους που στηρίζουν (τρεις έως τέσσερις) αναμένεται να δοκιμαστεί, δεδομένου ότι η ΔΗΜΑΡ δείχνει πως υιοθετεί στάση στήριξης, όχι όμως σε κρίσιμα και επώδυνα νομοσχέδια. Παράλληλα ήδη η αξιωματική αντιπολίτευση ανεβάζει την ρητορική της. Ο ΣΥΡΙΖΑ μιλά για «ανακύκλωση στα πρόσωπα» η οποία «όχι μόνο δεν μπορεί να κρύψει την καταστροφική αποτυχία του μνημονίου, όχι μόνο δεν μπορεί να δώσει τεχνητές αναπνοές σε μια κυβέρνηση που καταρρέει, αλλά σηματοδοτεί την αρχή του τέλους της».

Τα μνημονιακά υπουργεία

Ο ανασχηματισμός έβγαλε μια κυβέρνηση που έχει περίπου την ίδια δομή με την προηγούμενη, με εξαίρεση το «σπάσιμο» δυο υπουργείων, αυτό του Ανάπτυξης και του Παιδείας, τα οποία κρίθηκε ότι δεν απέδωσαν σύμφωνα με τις προσδοκίες που υπήρξαν ένα χρόνο πριν. Η τοποθέτηση του Ευάγγελου Βενιζέλου σε ρόλο αντιπροέδρου και υπουργού εσωτερικών αντιπροσωπεύει την απόφαση του ΠΑΣΟΚ να δώσει σαφές πολιτικό στίγμα στη νέα προσπάθεια.

Σε όλα σχεδόν τα «κρίσιμα» υπουργεία επιλέχθηκε η λογική της συγκατοίκησης, με το υπουργό να προέρχεται είτε από τη Ν.Δ. είτε από το ΠΑΣΟΚ και να συμπληρώνεται αντίστοιχα από αναπληρωτή υπουργό ή υφυπουργό του άλλου κόμματος. Κίνηση που αποτυπώνει και την πρόθεση Σαμαρά – Βενιζέλου να αποφευχθούν αιφνιδιασμοί που έπληξαν την έως τώρα πορεία της συγκυβέρνησης.

Από τα δεδομένα που διαμόρφωσε η ανακοίνωση του νέου σχήματος προκύπτει ότι οι ισορροπίες τηρήθηκαν και είχαν ως στόχο να μην δημιουργήσουν προβλήματα τόσο στο ΠΑΣΟΚ, όσο και στη Ν.Δ. Στην τελευταία ωστόσο δεν έλειψαν οι γκρίνιες που εκδηλώθηκαν από το περιβάλλον Αβραμόπουλου αλλά και από στελέχη του κόμματος και σχετίζονται με την αυξημένη, με βάση τα δημοσκοπικά ποσοστά, παρουσία του ΠΑΣΟΚ. Γρίνιες που δεν αποκλείεται να ακουστούν στο συνέδριο του κόμματος που θα γίνει το προσεχές σαββατοκύριακο. Ηδη στη Ν.Δ. υπάρχει και η πρώτη «απώλεια», μετά την άρνηση της Σοφίας Βούλτεψη να μετάσχει στο κυβερνητικό σχήμα.

Στο πλαίσιο αυτό και σε ότι αφορά τα «μνημονιακά υπουργεία», αυτά δηλαδή που θα κληθούν να σηκώσουν το βάρος τις επόμενες εβδομάδες:

Το οικονομικό επιτελείο παρέμεινε αναλλοίωτο χωρίς τελικά να προχωρήσουν σενάρια που ήθελαν το ΠΑΣΟΚ να τοποθετεί ένα στέλεχός του σε αυτό.

Στο υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης, η έκπληξη ήρθε από την τοποθέτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, τον οποίο πλαισιώνει η Εφη Χριστοφιλοπούλου του ΠΑΣΟΚ. Το υπουργείο είναι στο μάτι του κυκλώνα, δεδομένου ότι ο προκάτοχος του, κ. Μανιτάκης, κατηγορείται ως ο υπαίτιος της κρίσης, δεδομένου ότι δεν κατάφερε να παρουσιάσεις τις 2.000 απολύσεις και τους 12.500 υπαλλήλους που έπρεπε να μπουν σε καθεστώς κινητικότητας. Ο κ. Μητσοτάκης, ο οποίος τους προηγούμενους μήνες με δηλώσεις του είχε ταχθεί υπέρ γρήγορων και ρηξικέλευθων αλλαγών στο Δημόσιο καλείται να λειτουργήσει σε στενό χρονοδιάγραμμα.

Στο υπουργείο Υγείας ο Αδωνις Γεωργιάδης αναλαμβάνει να βρει λύση στη μαύρη τρύπα του ΕΟΠΥΥ, πλαισιωμένος από τον Αντώνη Μπέζα η προηγούμενη θητεία του οποίου στην κυβέρνηση κρίθηκε ως επιτυχής. Η Σοφία Βούλτεψη μπήκε και... βγήκε (αρνήθηκε τη θέση και αντικαταστάθηκε από την Ζέτα Μακρή) σε ένα υπουργείο που αποτελεί την εξαίρεση στον κανόνα καθώς δεν υπάρξει εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ. Το υπουργείο αναδεικνύεται ως η νέα «καυτή πατάτα» (κάτι που εξηγεί και την καρατόμηση της προηγούμενης πολιτικής ηγεσίας των Λυκουρέτζου και Σιαλμά) δεδομένου ότι τα μεγάλα ελλείμματα του ΕΟΠΥΥ αυξάνουν τις πιέσεις των δανειστών για μέτρα που ακουμπούν τα χαμηλά εισοδήματα, ενδεχόμενο που εμφανίζεται ως κόκκινο πανί για τη δικομματική κυβέρνηση.

Στο υπουργείο Εργασίας παρά τη γκρίνια προς το πρόσωπο του Γ. Βρούτση από το ΠΑΣΟΚ αναφορικά με τις καθυστερήσεις στο πρόγραμμα για τους ανέργους επιλέχθηκε τελικά η παραμονή του. «Τοποτηρητής» από το ΠΑΣΟΚ τοποθετείται το Βασίλης Κεγκέρογλου.

Στο υπουργείο Περιβάλλοντος ο Γιάννης Μανιάτης καλείται να διαχειριστεί την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας και τη ΔΕΗ. Από την άλλη πλευρά, ο Κωστής Χατζηδάκης «απελευθερώνεται» για να τρέξει τα κοινοτικά κονδύλια, ενώ ο Μιχάλης Χρυσοχοϊδης στο νέο υπουργείο υποδομών θα πρέπει να τρέξει την επανεκκίνηση των οδικών αξόνων.

Που εστιάζουν οι δανειστές

Στο νέο γύρο διαπραγματεύσεων με την τρόικα η νέα κυβέρνηση καλείται να βρει απαντήσεις στο δημοσιονομικό κενό, τον ενιαίο φόρο ακινήτων, την κινητικότητα στο Δημόσιο και τον εισπρακτικό στόχο των αποκρατικοποιήσεων.

Το ποσό που διακυβεύεται από την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων, υπολογίζεται στα 8,1 δισ. ευρώ, και γι' αυτό οι δανειστές ασκούν ισχυρές πιέσεις για τα «προαπαιτούμενα».

Το μεγαλύτερο πρόβλημα που πρέπει να διευθετηθεί έχει να κάνει με την κινητικότητα των δημοσίων υπαλλήλων. Η κυβέρνηση είχε δεσμευθεί να ετοιμάσει κατάλογο με 12.500 υπαλλήλους οι οποίοι μέχρι το τέλος του τρέχοντα μήνα θα έμπαιναν σε καθεστώς κινητικότητας για διάστημα 12 μηνών. Όμως μέχρι στιγμής δεν έχει ετοιμαστεί το πλάνο με τα κριτήρια επιλογής των υπαλλήλων. Αυτό σημαίνει ότι αν η τρόικα δεν φανεί «ελαστική» ο συγκεκριμένος στόχος δεν είναι δυνατόν να επιτευχθεί. Σύμφωνα με πληροφορίες η κυβέρνηση θα προτείνει ο αριθμός των 12.500 να επιμεριστεί σε μηνιαίους στόχους, για να διευθετηθεί το ζήτημα.

Οι δύο πλευρές πρέπει να συμφωνήσουν και στο οριστικό σχέδιο για τον ενιαίο φόρο στα ακίνητα με την τρόικα να ζητά «διασφαλίσεις» ότι θα επιτευχθεί ο στόχος για έσοδα 3,1 δισ. ευρώ εντός του 2014.

Οι δανειστές δεν φαίνεται να ικανοποιούνται και από τον νέο φόρο επί των ακινήτων που θα εφαρμοσθεί από το 2014. Στελέχη τους φέρεται να ζητούν αποδείξεις ότι θα φέρει τα απαιτούμενα έσοδα στα ταμεία προτού ληφθεί απόφαση κατάργησης από το 2014 του τέλους ακινήτων μέσω της ΔΕΗ.

Στο οικονομικό επιτελείο εκτιμούν πως θα πείσουν την τρόικα και ως εκ τούτου δεν θα ζητήσει να ισχύσει το "χαράτσι" της ΔΕΗ και την επόμενη χρονιά.

Μέχρι τα μέσα Ιουλίου θα πρέπει να υπάρξει συμφωνία και για τα ακόλουθα θέματα:

-Κάλυψη δημοσιονομικού κενού. Υπολογίζεται σε 1 δισ. ευρώ περίπου για φέτος, υπό το βάρος των ελλειμμάτων κυρίως στον ΕΟΠΥΥ, με την κυβέρνηση πάντως να υποστηρίζει πως δεν θα απαιτηθεί η λήψη πρόσθετων μέτρων.

-Αποκρατικοποιήσεις. Μετά τις εξελίξεις στη ΔΕΠΑ, ο φετινός στόχος για έσοδα 2,6 δισ. ευρώ από αποκρατικοποιήσεις είναι στον αέρα, με την ελληνική πλευρά να επιδιώκει χρονική μετάθεση του στόχου για τα έσοδα από τη ΔΕΠΑ τον επόμενο χρόνο, με παράλληλη επίσπευση ορισμένων άλλων κινήσεων, με αναθεώρηση του προγράμματος.