Το σχέδιο Τζιτζικώστα για τουρισμό, μεταφορές και υποδομές

Πολύ μεγαλύτερη έμφαση σε σχέση με το παρελθόν δίνει πλέον η Ευρώπη στο τρίπτυχο υποδομές - μεταφορές - τουρισμός, ένα πεδίο δραστηριοτήτων που ενδιαφέρει ιδιαίτερα τη χώρα μας, καθώς η ναυτιλία, ο τουρισμός και η γεωγραφική θέση της Ελλάδας ως διαμετακομιστικού κόμβου αποτελούν ίσως τα σημαντικότερα στρατηγικά της πλεονεκτήματα.

Ο προϋπολογισμός για τις υποδομές και τις μεταφορές διπλασιάζεται, από τα 26 στα 53 δισ. ευρώ, ενώ υπάρχει και κονδύλι συνολικού ύψους 100 δισ. ευρώ για τη λεγόμενη στρατιωτική κινητικότητα, δηλαδή το Military Mobility, που αφορά έργα «διπλής χρήσης», όπως γέφυρες, τούνελ, λιμάνια και δρόμους.

Ταυτόχρονα, για πρώτη φορά η Ευρώπη θα αποκτήσει ενιαία στρατηγική για τον τουρισμό, με στόχο να αντιμετωπιστούν οι μεγάλες προκλήσεις του κλάδου και να ενισχυθεί η θέση της γηραιάς ηπείρου στον παγκόσμιο τουριστικό χάρτη.

Σημαντικό στοιχείο είναι ότι στο τιμόνι αυτής της προσπάθειας, ως επίτροπος Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, βρίσκεται ένας Έλληνας πολιτικός, ο Απόστολος Τζιτζικώστας. Πρόκειται ίσως και για ένδειξη της αναγνώρισης του σημαντικού ρόλου που παίζει σε πανευρωπαϊκό επίπεδο η ελληνική ναυτιλία, αλλά και της κομβικής γεωγραφικής -και γεωπολιτικής- θέσης της χώρας μας.

Την εβδομάδα που πέρασε, ο κ. Τζιτζικώστας φιλοξένησε στο γραφείο του στις Βρυξέλλες ομάδα Ελλήνων δημοσιογράφων, προκειμένου να κάνει έναν απολογισμό του πρώτου ενάμιση χρόνου του στη θέση αυτή. Στο πλαίσιο αυτό, παρουσίασε τους στρατηγικούς άξονες της πολιτικής του και τις επόμενες προτεραιότητες, με έμφαση στα θέματα που αφορούν ιδιαίτερα τα ελληνικά συμφέροντα.

Ρεαλισμός στις βιώσιμες μεταφορές και εναλλακτικά καύσιμα

Η Ευρώπη πραγματοποιεί μια απαραίτητη, όπως τη χαρακτήρισε, στροφή προς τον ρεαλισμό, που έλειπε τα προηγούμενα χρόνια, σε ό,τι αφορά το «πρασίνισμα» κάθε τομέα των μεταφορών.

Στις οδικές μεταφορές και την αυτοκινητοβιομηχανία, εγκαταλείπονται τα σχέδια απαγόρευσης των κινητήρων εσωτερικής καύσης έως το 2035, ενώ επικρατεί η νέα πολιτική της «τεχνολογικής ουδετερότητας», καθώς έγινε αντιληπτή η απειλή εξαφάνισης της ευρωπαϊκής αυτοκινητοβιομηχανίας από τον κινεζικό ανταγωνισμό.

Ταυτόχρονα, προετοιμάζεται σχέδιο επενδύσεων για τα εναλλακτικά καύσιμα, προκειμένου να μειωθεί το επενδυτικό ρίσκο, να αυξηθεί η διαθεσιμότητά τους και να υποχωρήσουν οι τιμές, οι οποίες καθιστούν σήμερα σχεδόν απαγορευτική τη στροφή προς αυτά σε κρίσιμους τομείς, όπως οι αερομεταφορές.

Ομοίως, στη ναυτιλία, η νέα πολιτική που προωθεί ο επίτροπος, έχοντας πλέον και στοιχεία ότι ο κλάδος επιβαρύνει κατά λιγότερο από 2% τις παγκόσμιες εκπομπές CO2, αφορά την εκλογίκευση των στόχων που είχαν τεθεί παλαιότερα και την προώθηση κοινών θέσεων με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Ναυτιλίας, τον IMO.

Στόχος είναι να μην καταστεί μη ανταγωνιστική η ευρωπαϊκή ναυτιλία σε σχέση με την Κίνα και τις ΗΠΑ. Πρόκειται για θέμα ιδιαίτερα κρίσιμο για την ελληνική ναυτιλία, η οποία άλλωστε συνιστά και τον κορμό του ναυτιλιακού δυναμικού της Ευρώπης.

Σιδηρόδρομοι, λιμάνια και ναυπηγεία

Στρατηγική βαρύτητα δίνεται και στον τομέα των σιδηροδρομικών μεταφορών υψηλής ταχύτητας, με στόχο την πλήρη σύνδεση μεταξύ όλων των κρατών-μελών, σε επίπεδο μεγάλων πόλων και όχι μόνο των πρωτευουσών.

Στόχος είναι το δίκτυο υψηλής ταχύτητας να έχει υλοποιηθεί έως το 2040, με κατασκευή νέων υποδομών και αναβάθμιση των υφιστάμενων. Ο κ. Τζιτζικώστας ανέφερε ως παράδειγμα τη μείωση του χρόνου για το ταξίδι Αθήνα - Σόφια, από τις 16 στις 6 ώρες, σημειώνοντας ότι παράλληλα προωθείται και ένα ευρωπαϊκό «πακέτο» για τον επιβάτη.

Το «πακέτο» αυτό αφορά την αναβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών, ώστε «με ένα κλικ» να μπορεί ο ταυτοποιημένος πλέον επιβάτης να κλείνει εισιτήρια για διασυνοριακά τρένα, ακόμη και διαφορετικών εταιρειών, όπως συμβαίνει σήμερα με τα αεροπορικά εισιτήρια.

Ταυτόχρονα, προβλέπεται και μια «χάρτα δικαιωμάτων» αντίστοιχη εκείνης που ισχύει για τις αεροπορικές εταιρείες, ενώ στις τελευταίες ασκείται ήδη πίεση να ενημερώνουν γραπτώς, με ειδική φόρμα, τον πελάτη τους για δικαιώματα -π.χ. αποζημίωσης- που μπορεί να υπάρχουν, αλλά παραμένουν άγνωστα στους περισσότερους.

Σημαντικές επενδύσεις αναμένονται και στις λιμενικές υποδομές, σε συνδυασμό και με τη στρατιωτική κινητικότητα. Πρόκειται για θέμα που ευλόγως ενδιαφέρει πολύ και την Ελλάδα, καθώς μέσω λιμένων και ναυτιλίας διακινείται το 90% του εμπορίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στο επίκεντρο έχει βρεθεί και ο τομέας της ναυπήγησης, με βασικό αντικείμενο τις ειδικές κατηγορίες πλοίων, όπως τα κρουαζιερόπλοια και τα «έξυπνα πλοία». Η Ευρώπη, ανέφερε ο επίτροπος, μάλλον έχει χάσει το τρένο στη μαζική ναυπήγηση έναντι της Ασίας. Δεν σκοπεύει όμως να χάσει την πρωτοκαθεδρία της στους ειδικούς τομείς που, μεταξύ άλλων, αφορούν και την άμυνα.

Τι περιλαμβάνει η ευρωπαϊκή πολιτική για τον τουρισμό

Πριν από τη συγκρότηση της τρέχουσας Κομισιόν, ο τουρισμός, παρά τη σημασία του για τη γηραιά ήπειρο, υπαγόταν στο πολύ ευρύτερο χαρτοφυλάκιο της εσωτερικής αγοράς. Ο Απόστολος Τζιτζικώστας είναι ο πρώτος επίτροπος που περιλαμβάνει τον αναβαθμισμένο πλέον τουρισμό στην ονομασία του χαρτοφυλακίου του, αλλά και εκείνος που καλείται να παρουσιάσει την πρώτη ενιαία πολιτική της ΕΕ για τον κλάδο.

Όπως είπε, το σχέδιο είναι σχεδόν έτοιμο, αλλά η ανακοίνωσή του πήγε πίσω εξαιτίας των εξελίξεων στον Περσικό Κόλπο, με πρόβλεψη να γνωστοποιηθεί τον Σεπτέμβριο ή τον Οκτώβριο.

Αφορά την αντιμετώπιση σοβαρών προκλήσεων, όπως η μη ισορροπημένη ανάπτυξη -που έχει γίνει γνωστή με την «ταμπέλα» του υπερτουρισμού-, η έλλειψη περίπου 1 εκατ. εργαζομένων για την κάλυψη θέσεων στον τουριστικό τομέα και η ανάγκη αναβάθμισης δεξιοτήτων.

Ο επίτροπος αναφέρθηκε και στην προετοιμασία Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Τουρισμού, η οποία για τα πρώτα δύο χρόνια θα λειτουργεί πιλοτικά μέσω διαδικτύου, αλλά στη συνέχεια θα λειτουργήσει κανονικά ως εκπαιδευτικό ίδρυμα.

Πιθανώς, λένε κάποιες πηγές, με έδρα την Ελλάδα.

Η αλλαγή ώρας, τα drones και η σύνδεση Αιγαίου - Μαύρης Θάλασσας

Ιδιαίτερη σημασία για τη χώρα, όπως έγραψε από την Παρασκευή η στήλη Χαμαιλέων, έχει το έργο που προωθείται ήδη για τη σύγχρονη οδική και σιδηροδρομική σύνδεση Ελλάδας - Βουλγαρίας - Ρουμανίας, η οποία πρακτικά συνδέει το Αιγαίο με τη Μαύρη Θάλασσα, παρακάμπτοντας τα Στενά του Βοσπόρου.

Το έργο έχει συμφωνηθεί με διακρατικό MoU και εξελίσσεται ήδη σε τεχνικό επίπεδο, έχοντας ευρωπαϊκή και εθνική χρηματοδότηση. Στόχος είναι να έχει τεθεί σε λειτουργία το 2040, χωρίς να αποκλείεται η λειτουργία του και νωρίτερα, ενώ ήδη έχουν δοθεί 277 εκατ. ευρώ από το Connecting Europe Facility της ΕΕ για το σιδηροδρομικό σκέλος Αλεξανδρούπολη - Πύθιο, μήκους περίπου 70 χιλιομέτρων.

Σκοπός του επιτρόπου Τζιτζικώστα είναι να προωθήσει και την κατάργηση της αλλαγής ώρας, κάτι με το οποίο συμφωνεί, όπως είπε, το 85% των πολιτών, σύμφωνα με σχετική έρευνα. Ο ίδιος δήλωσε «συγκρατημένα αισιόδοξος», αναφέροντας ότι συναντά αντιδράσεις κυρίως στον Βορρά, οι οποίες ελπίζει ότι θα καμφθούν μέσω μελέτης που ετοιμάζεται.

Σίγουρο, όμως, είναι ότι θα προχωρήσει νέα ρύθμιση για το καυτό θέμα των drones, που απασχολεί πλέον πολύπλευρα την ΕΕ. Στόχος είναι να μην υπάρχει πλέον σε ευρωπαϊκό έδαφος «καμία απογείωση χωρίς ταυτότητα». Όλα τα drones, ανεξαρτήτως μεγέθους και δυνατοτήτων, θα αποκτήσουν ένα είδος «αριθμού κυκλοφορίας», ενώ για τα ισχυρότερα προβλέπεται ειδική άδεια.

E2D