«Κλειδώνει» έως το τέλος Αυγούστου η λίστα με τα ενεργειακά έργα που θα παρουσιάσει ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ, καθώς η κυβέρνηση προχωρά στην οριστικοποίηση των επενδύσεων που θα χρηματοδοτηθούν μέσω της νέας ευρωπαϊκής ρήτρας διαφυγής.
Το πρώτο βήμα έγινε με την υποβολή από τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη του επίσημου αιτήματος προς την Κομισιόν για την επέκταση της υφιστάμενης εθνικής ρήτρας διαφυγής, ώστε να καλύπτει και έργα που ενισχύουν την ενεργειακή ανθεκτικότητα της χώρας.
Η εξέλιξη αυτή ανοίγει τον δρόμο για ένα νέο επενδυτικό πρόγραμμα που αναμένεται να ξεπεράσει το 1 δισ. ευρώ έως το 2028. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του οικονομικού επιτελείου, οι επενδύσεις που θα ενεργοποιηθούν μέσω της ενεργειακής ρήτρας διαφυγής υπολογίζονται σε 350-400 εκατ. ευρώ ετησίως για την τριετία 2026-2028, διαμορφώνοντας ένα συνολικό πακέτο κοντά στο 1,1 δισ. ευρώ.
Οι δαπάνες θα καλυφθούν από εθνικούς πόρους, αλλά θα εξαιρεθούν από το όριο αύξησης των καθαρών πρωτογενών δαπανών που προβλέπει το νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο, έως 0,3% του ΑΕΠ ετησίως και έως 0,6% σωρευτικά μέχρι το 2028. Ωστόσο, θα συνεχίσουν να προσμετρώνται τόσο στο πρωτογενές αποτέλεσμα, όσο και στο δημόσιο χρέος.
Η ελληνική κυβέρνηση είχε διεκδικήσει κατά τις διαβουλεύσεις με τις Βρυξέλλες ακόμη μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία, εκτιμώντας ότι θα μπορούσε να εξασφαλίσει δημοσιονομικό χώρο ύψους περίπου 1,5 δισ. ευρώ για την ίδια περίοδο. Η τελική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κινείται σε χαμηλότερα επίπεδα, ωστόσο δίνει τη δυνατότητα να προχωρήσουν σημαντικά έργα χωρίς να επιβαρυνθεί το ανώτατο όριο δαπανών που προβλέπει το νέο Σύμφωνο Σταθερότητας.
Η νέα δυνατότητα προέκυψε από τη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής της εθνικής ρήτρας διαφυγής, η οποία έως σήμερα αφορούσε αποκλειστικά τις αμυντικές δαπάνες. Πλέον επεκτείνεται και σε μέτρα που ενισχύουν την ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού ενεργειακού συστήματος και επιταχύνουν την απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, δίνοντας στα κράτη-μέλη μεγαλύτερη ευχέρεια να προχωρήσουν σε κρίσιμες ενεργειακές επενδύσεις.
Σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, οι επενδύσεις που θα ενταχθούν στη ρήτρα θα αφορούν έργα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, προγράμματα εξοικονόμησης ενέργειας, ενεργειακές αναβαθμίσεις κτιρίων, καθώς και κρίσιμες ενεργειακές υποδομές που ενισχύουν την ασφάλεια και την ανθεκτικότητα του ενεργειακού συστήματος της χώρας. Η τελική εξειδίκευση των έργων θα γίνει το επόμενο διάστημα σε συνεργασία με τα συναρμόδια υπουργεία.
Πληροφορίες αναφέρουν ότι έως το τέλος Αυγούστου θα έχει ολοκληρωθεί η επιλογή των έργων που θα αποτελέσουν το ενεργειακό σκέλος των κυβερνητικών ανακοινώσεων στη ΔΕΘ. Πρόκειται κυρίως για ώριμες παρεμβάσεις, ώστε να ξεκινήσουν άμεσα και να έχουν ισχυρό αναπτυξιακό αποτύπωμα, ενισχύοντας παράλληλα την ενεργειακή ασφάλεια και τη διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών.
Για το οικονομικό επιτελείο, η ενεργειακή ρήτρα διαφυγής αποτελεί ένα ακόμη εργαλείο χρηματοδότησης, συμπληρωματικά προς το ΕΣΠΑ, καθώς το Ταμείο Ανάκαμψης βγαίνει από τον χάρτη, με στόχο να επιταχυνθούν επενδύσεις που θα μειώσουν το ενεργειακό κόστος και θα ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας.