Επιστολή, που περιέχει μήνυμα συγγνώμης "για όλα" και συγχώρεσης "όλων" απηύθυνε στον Πατριάρχη Μόσχας Κύριλλο και την Αρχιερατική Ιερά Σύνοδο της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, που συνεδριάζει τις ημέρες αυτές στη Μόσχα, ο σχισματικός επικεφαλής της Ουκρανικής εκκλησίας Φιλάρετος.

Σύμφωνα με τα όσα μεταδίδει ο ανταποκριτής ελληνικών ΜΜΕ στη Μόσχα Θανάσης Αυγερνός, στην ομογενειακή πύλη ellada- russia.gr, την είδηση ανακοίνωσε επίσημα το Πατριαρχείο Μόσχας, αλλά έσπευσε να "μετριάσει" ο εκπρόσωπος Τύπου του Φιλάρετου.

Ωστόσο κοινή είναι η εκτίμηση ότι πρόκειται για μια ιστορική στιγμή για την παγκόσμια Ορθοδοξία και όχι μόνο, με απρόβλεπτες ακόμη επιπτώσεις στην  Ουκρανία.

Ο Φιλάρετος ζήτησε αποκατάσταση «κοινωνίας και προσευχής» με την κανονική Εκκλησία της Ουκρανίας, που υπάγεται στο Πατριαρχείο Μόσχας, το οποίο με τη σειρά του ανακοίνωσε ότι ξεκινούν άμεσα διαβουλεύσεις μικτής επιτροπής για την ενότητα.

Στο πρόσφατο παρελθόν ο Φιλάρετος είχε αναφανδόν ταχθεί με την ηγεσία του Κιέβου, αποκαλώντας τους Ρώσους «εχθρούς» και τον πρόεδρο Πούτιν «όργανο του Σατανά».

Είχε δε επιδιώξει να κηρυχθεί αυτοκέφαλη η κανονική Ουκρανική Εκκλησία, της οποίας ήταν μητροπολίτης, από το 1990 ακόμη, αφότου όμως είχε χάσει από τον μακαριστό Πατριάρχη Αλέξιο Β’ τον θρόνο του Πατριαρχείου Μόσχας, στον οποίον δεν κατόρθωσε να αναρριχηθεί.

Την είδηση της επιστολής επιβεβαίωσε με δήλωσή του, αλλά προσπάθησε να "διορθώσει" το περιεχόμενό της ο αρχιεπίσκοπος Ευστράτιος, εκπρόσωπος Τύπου της σχισματικής Ουκρανικής Εκκλησίας, η οποία δεν αναγνωρίζεται από καμία άλλη τοπική Ορθόδοξη Εκκλησία.

Ο Ευστράτιος είπε ότι ο μόνος διάλογος, που μπορεί να υπάρξει είναι για "την αναγνώριση του αυτοκέφαλου της Εκκλησίας μας" και ότι η πρόταση δεν αφορά την ενοποίηση των Εκκλησιών, αλλά μόνο την αποκατάσταση της μεταξύ τους κοινωνίας. Πρόσθεσε μάλιστα ότι "δεν απασχολεί' τον μητροπολίτη Φιλάρετο το γεγονός ότι έχει αφοριστεί από την Ιερά Σύνοδο της Ρωσικής Εκκλησίας.
 
Σύμφωνα πάντως με πληροφορίες του πρακτορείου Ιντερφάξ, ο αρχιεπίσκοπος Ευστράτιος ήταν ένας από τους τρεις Ουκρανούς επισκόπους-κομιστές της "επιστολής μεταμέλειας" και δεν αποκλείεται να φοβάται την οργή των Ουκρανών εθνικιστών, γι' αυτό και διατηρεί τις αποστάσεις του από την ιστορική από κάθε άποψη εξέλιξη.

Εάν και εφόσον προχωρήσει η διαδικασία διαλόγου και επαναπροσέγγισης με την  Ουκρανική ορθόδοξη Εκκλησία, θα πρόκειται για ένα τεράστιο βήμα αποκατάστασης μιας από τις πιο «συστηματικά δουλεμένες» πλευρές του τεχνητού σχίσματος ανάμεσα στους δυο πιο αδελφικούς σλαβικούς λαούς του κόσμου: Ουκρανούς και Ρώσους.