Νέα εκρηκτική αύξηση στο φυσικό αέριο, σοκ προβλέπει η Goldman Sachs

Σύνοψη

Οι ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου εκτινάχθηκαν ξανά σήμερα έως και κατά 34%, εν μέσω αβεβαιότητας σχετικά με το πόσο θα διαρκέσει η διακοπή των εξαγωγών από τη μεγαλύτερη μονάδα εξαγωγής LNG (υγροποιημένου φυσικού αερίου) στον κόσμο στο Κατάρ και τον αντίκτυπο που θα έχει στις παγκόσμιες ενεργειακές προμήθειες. Αυτή τη στιγμή, τα ολλανδικά συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης επόμενου μήνα, σημείο αναφοράς για το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο, βρίσκονται στα 55,96 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Τα συμβόλαια αναφοράς (benchmark futures - τυποποιημένα χρηματοοικονομικά συμβόλαια για μελλοντική παράδοση εμπορευμάτων) κατέγραψαν άνοδο για δεύτερη συνεχόμενη ημέρα, με την Κίνα -τον μεγαλύτερο εισαγωγέα LNG παγκοσμίως- να ζητά από όλες τις πλευρές στη σύγκρουση με το Ιράν να διασφαλίσουν την ασφαλή διέλευση πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ. Ανώτατα στελέχη του κλάδου φυσικού αερίου αναφέρουν ότι το Πεκίνο ασκεί πίεση σε Ιρανούς αξιωματούχους ώστε να αποφευχθούν ενέργειες που θα διαταράξουν τις εξαγωγές αερίου του Κατάρ, σύμφωνα με το Bloomberg.

Η εγκατάσταση της QatarEnergy, η οποία αντιστοιχεί περίπου στο ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς, ανέστειλε τη λειτουργία της τη Δευτέρα, έπειτα από ιρανική επίθεση με drone. Ακόμη και πριν από τη διακοπή, η κλιμακούμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή είχε ουσιαστικά κλείσει τα Στενά του Ορμούζ, βασική οδό εξαγωγών για το Κατάρ.

Οι ευρωπαϊκές τιμές έχουν αυξηθεί περίπου 70% από το κλείσιμο της Παρασκευής, μεταβλητότητα τιμών που δεν έχει παρατηρηθεί από την ενεργειακή κρίση του 2022.

Τι αλλάζει τώρα

Τα σενάρια της Goldman Sachs

Εν τω μεταξύ, σε ανοδική αναθεώρηση των εκτιμήσεών της για τις τιμές φυσικού αερίου στην Ευρώπη προχωρά η Goldman Sachs, μετά τη διακοπή της παραγωγής LNG στο Κατάρ, εξέλιξη που προκαλεί ισχυρό σοκ στην παγκόσμια προσφορά και επαναφέρει στο προσκήνιο τα σενάρια ενεργειακής έντασης.

Πιο συγκεκριμένα, καθώς οι εισαγωγές LNG της Βορειοδυτικής Ευρώπης αρχίζουν να μειώνονται ως αποτέλεσμα αυτού του σοκ, ο οίκος εκτιμά ότι το TTF θα κινηθεί σημαντικά υψηλότερα, εισερχόμενο βαθιά στη ζώνη υποκατάστασης φυσικού αερίου με πετρέλαιο (gas-to-oil, G2O -επίπεδο τιμών στο οποίο το πετρέλαιο ανταγωνίζεται το αέριο ως καύσιμο), η οποία σήμερα διαμορφώνεται μεταξύ 45 και 71 ευρώ ανά μεγαβατώρα, προκειμένου να αυξηθεί η πιθανότητα οι αποθήκες φυσικού αερίου της Βορειοδυτικής Ευρώπης να φθάσουν τουλάχιστον στο 80% της χωρητικότητάς τους το φετινό καλοκαίρι.

«Κατ' επέκταση, αναθεωρούμε ανοδικά την πρόβλεψή μας για το συμβόλαιο Απριλίου 2026 του TTF στα 55 ευρώ ανά μεγαβατώρα (19 δολάρια ανά mmBtu), από 36 ευρώ προηγουμένως, επίπεδο υψηλότερο από τις προθεσμιακές τιμές που διαμορφώνονται στα 43 ευρώ (σ.σ. ήταν η χθεσινή τιμή). Η μέση εκτίμησή μας για το δεύτερο τρίμηνο του 2026 ανέρχεται πλέον στα 45 ευρώ ανά μεγαβατώρα, έναντι 36 ευρώ πριν», επισημαίνει ο οίκος.

Η τράπεζα επισημαίνει ότι οι κίνδυνοι για την αναθεωρημένη πρόβλεψη είναι αμφίπλευροι, αλλά με καθαρή κλίση προς τα πάνω. Αν η πλήρης διακοπή των καταριανών ροών διαρκέσει πάνω από ένα μήνα, το TTF θα μπορούσε να προσεγγίσει τα 70 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

Σε σενάριο διακοπής άνω των δύο μηνών, δεν αποκλείεται κίνηση πάνω από τα 100 ευρώ, προκειμένου να προκληθεί πιο έντονη καταστροφή ζήτησης σε παγκόσμιο επίπεδο ενόψει του επόμενου χειμώνα. Αυτό που φαίνεται να ισχύει είναι ότι η αγορά φυσικού αερίου εισέρχεται ξανά σε φάση υψηλής μεταβλητότητας, με τον παράγοντα γεωπολιτικού κινδύνου να επανέρχεται δυναμικά στο επίκεντρο των τιμών.

Σύμφωνα με την ανάλυση της αμερικανικής επενδυτικής τράπεζας, η αναστολή της παραγωγής των 80 εκατ. τόνων ετησίως LNG στο Κατάρ συνεπάγεται απώλεια περίπου 302 εκατ. κυβικών μέτρων ημερησίως, δηλαδή περίπου 19% της παγκόσμιας προσφοράς LNG σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα. Αν και οι πρώτες ενδείξεις κάνουν λόγο για περιορισμένες ζημιές στις εγκαταστάσεις, η αβεβαιότητα για τη διάρκεια της διακοπής παραμένει αυξημένη.

Αναφορικά με την αναστολή της παραγωγής των 80 εκατ. τόνων ετησίως LNG στο Κατάρ, η βασική υπόθεση της αμερικανικής τράπεζας είναι ότι η πλήρης διακοπή θα διαρκέσει δύο εβδομάδες και θα ακολουθήσει μερική αποκατάσταση κατά το υπόλοιπο του Μαρτίου, με πλήρη επαναφορά των εξαγωγών από τον Απρίλιο.

Ωστόσο, οι αγορές προεξοφλούν ήδη αυξημένο ρίσκο, με το ολλανδικό συμβόλαιο αναφοράς TTF να καταγράφει χθες άνοδο 37% μέσα σε μία ημέρα, φθάνοντας στα 43 ευρώ ανά μεγαβατώρα και σήμερα να βρίσκεται στα 55 ευρώ.

Η Goldman Sachs εκτιμά ότι το σοκ στην προσφορά θα περιορίσει τις εισαγωγές LNG της Βορειοδυτικής Ευρώπης, καθώς το μεγαλύτερο μέρος των καταριανών φορτίων κατευθυνόταν προς την Ασία. Για να εξισορροπηθεί η ασιατική αγορά, οι τιμές στην περιοχή, μέσω του δείκτη JKM (Japan Korea Marker - δείκτης τιμής LNG για την αγορά Ασίας-Ειρηνικού), αναμένεται να κινηθούν υψηλότερα σε σχέση με το TTF, προκειμένου να προσελκύσουν επιπλέον φορτία από τον Ατλαντικό. Αυτό πρακτικά σημαίνει λιγότερα διαθέσιμα φορτία για την Ευρώπη.

Σε όρους ισοζυγίου, η τράπεζα υπολογίζει ότι, υπό κανονικές συνθήκες, το πλήγμα ενός μήνα θα οδηγούσε σε σύσφιξη περίπου 3,5 δισ. κυβικών μέτρων στη Βορειοδυτική Ευρώπη. Ωστόσο, οι ηπιότερες καιρικές συνθήκες τον Φεβρουάριο και στις αρχές Μαρτίου περιορίζουν τη ζήτηση για θέρμανση, με αποτέλεσμα η καθαρή επιβάρυνση να διαμορφώνεται στα 2,2 δισ. κυβικά μέτρα.

Καθοριστικό ρόλο στις προβλέψεις παίζει η δυνατότητα υποκατάστασης φυσικού αερίου από άλλα καύσιμα (gas-to-coal switching — στροφή από αέριο σε άνθρακα για παραγωγή ηλεκτρισμού). Το μοντέλο της Goldman Sachs δείχνει ότι, εφόσον η υποκατάσταση μεγιστοποιηθεί για τέσσερις μήνες, η μείωση της ζήτησης θα μπορούσε να αντισταθμίσει σχεδόν πλήρως τη σύσφιξη που προκαλεί το σοκ από το Κατάρ.

Ωστόσο, οι αναλυτές θεωρούν ότι η αβεβαιότητα γύρω από τη διάρκεια της διακοπής και τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ θα διατηρήσει τις τιμές σε υψηλότερα επίπεδα βραχυπρόθεσμα.

Watch Now