Ράχμαν: Τραμπ και Σι δεν θα καθορίσουν τη μοίρα της Ταϊβάν

Το Πεκίνο υποθέτει πως το νησί θα είναι αβοήθητο χωρίς την αμερικανική υποστήριξη, αλλά αυτό είναι ένα επικίνδυνο λάθος. Τι διδάσκουν Ουκρανία και Ιράν. Η «ανασχετική δύναμη του νερού».

Ράχμαν: Τραμπ και Σι δεν θα καθορίσουν τη μοίρα της Ταϊβάν
Ο αρθρογράφος των Financial Times Gideon Rachman
  • του Gideon Rachman
Πόσο άσχημα ήταν τελικά; Τα σχόλια του Ντόναλντ Τραμπ για την Ταϊβάν, μετά την επίσκεψή του στο Πεκίνο, ελέγχονται εξονυχιστικά για στοιχεία ως προς το μέλλον του νησιού.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ μίλησε αόριστα για μια πιθανή μελλοντική πώληση όπλων στην Ταϊβάν –παρουσιάζοντάς το ως διαπραγματευτικό χαρτί στις συνομιλίες με το Πεκίνο. Ακούγονταν επιφυλακτικός ως προς την ιδέα ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν ποτέ πραγματικά να υπερασπιστούν την Ταϊβάν. Και επανέλαβε την γνωστή κατηγορία πως οι Ταϊβανέζοι «έκλεψαν» τη βιομηχανία ημιαγωγών τους από την Αμερική.

Στην Ταϊβάν, αυτά τα σχόλια πιθανόν να ακουστούν ανησυχητικά. Στο Πεκίνο θα θεωρηθούν ενθαρρυντικά σημάδια πως ο Τραμπ υπαναχωρεί από την ξεκάθαρη υποστήριξη του νησιού που εξέφρασε ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν.

Αλλά από την επικέντρωση στη διμερή συζήτηση μεταξύ του Σι και του Τραμπ, απουσιάζει ένα κρίσιμο σημείο. Οι αποφάσεις που λαμβάνονται στην Ουάσινγκτον και στο Πεκίνο είναι ζωτικής σημασίας για το μέλλον της Ταϊβάν. Αλλά δεν είναι η τελευταία λέξη.

Η Ταϊβάν δεν είναι μια αποικία ή ένα ακατοίκητο νησί, το μέλλον του οποίου μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης ξένων. Αν οι Ταϊβανέζοι συνεχίσουν να αντιστέκονται στην ιδέα της εξαναγκαστικής ενσωμάτωσης στην ηπειρωτική Κίνα, έχουν πολλές πιθανότητες να πετύχουν –με ή χωρίς την αμερικανική υποστήριξη.

Οι τωρινοί πόλεμοι στην Ουκρανία και στο Ιράν υπογραμμίζουν το πόσο ανόητο είναι να υποθέτει κανείς πως μια στρατιωτική υπερδύναμη, όπως η Ρωσία ή οι ΗΠΑ, θα κερδίζει πάντα τον πόλεμο κατά μιας μικρότερης χώρας ή οικονομίας.

Τέσσερα και πλέον χρόνια αφότου ξεκίνησε ο πόλεμος, η Ουκρανία εξακολουθεί να αντιστέκεται στη Ρωσία. Είναι αλήθεια πως οι Ουκρανοί έχουν λάβει σημαντική στρατιωτική και οικονομική υποστήριξη από τις ΗΠΑ και την Ευρώπη. Αλλά οι στρατιώτες που κρατούν το μέτωπο είναι όλοι Ουκρανοί. Και τα drones που πλέον επιφέρουν το μεγαλύτερο μέρος των απωλειών στους στρατούς του Πούτιν –καθώς και οι πύραυλοι deep-strike που πλήττουν τις ρωσικές υποδομές- κατασκευάζονται από Ουκρανούς.

Το ιρανικό καθεστώς, εν τω μεταξύ, έχει περιορίσει τις αμερικανικές και ισραηλινές ελπίδες για μια ταχεία αλλαγή καθεστώτος.

Τόσο η Ουκρανία όσο και το Ιράν επωφελούνται της αλλαγής στον τρόπο διεξαγωγής πολέμου, που έφεραν οι νέες τεχνολογίες, και συγκεκριμένα τα drones και η ανάπτυξη πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς. Η Ουκρανία, που δεν διαθέτει δικό της στόλο, έχει ουσιαστικά αναγκάσει τον ρωσικό στόλο να φύγει από τη Μαύρη Θάλασσα.

Ο Τραμπ συχνά ισχυρίζεται πως το ιρανικό ναυτικό έχει καταστραφεί πλήρως. Αν αυτό ισχύει, τότε είναι αξιοθαύμαστο το γεγονός πως η Τεχεράνη μπορεί να διατηρεί ουσιαστικά κλειστά τα Στενά του Ορμούζ, απειλώντας τη ναυτιλία με έναν συνδυασμό drones, πυραύλων και στρατιωτικών ταχύπλοων.

Δεδομένου ότι η Κίνα θα έπρεπε να επιχειρήσει μια από τις πιο φιλόδοξες εισβολές δια θαλάσσης στην ιστορία για να κατακτήσει την Ταϊβάν, το ότι οι ναυτικές δυνάμεις είναι όλο και πιο ευάλωτες στις νέες μορφές διεξαγωγής πολέμου θα πρέπει να προκαλεί πραγματικό άγχος στο Πεκίνο.

Η Ταϊβάν έχει επίσης ισχυρά στοιχεία που δεν είναι διαθέσιμα, ούτε στην Ουκρανία ούτε στο Ιράν. Θα μπορούσε να πάει σε πόλεμο ως μια από τις πλουσιότερες και πιο τεχνολογικά προηγμένες οικονομίες του κόσμου. Από μόνο του, το νησί των 23 εκατ. ανθρώπων κατατάσσεται λίγο πιο κάτω από την κορυφαία 20άδα των μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου. Είναι επίσης μια τεχνολογική υπερδύναμη, παράγοντας περισσότερο από το 90% των πιο προηγμένων ημιαγωγών του κόσμου.

Τα όπλα που θέλει η Ταϊβάν να αγοράσει από τις ΗΠΑ –συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων αεράμυνας- θα βοηθήσουν πολύ στην αποτροπή της Κίνας. Αλλά οι Ταϊβανέζοι ήδη παράγουν δικούς τους αντιπλοϊκούς πυραύλους και drones.

Η Ταϊβάν έχει επίσης το πλεονέκτημα ότι είναι νησί και έτσι επωφελείται της «ανασχετικής δύναμης του νερού», κάτι που ιστορικά βοήθησε τη Βρετανία να αποκρούσει τις ξένες εισβολές.

Ωστόσο, το γεγονός ότι είναι νησί, αυτό δηλαδή που προστατεύει την Ταϊβάν, την καθιστά επίσης και πιο ευάλωτη σε έναν αποκλεισμό. Αν η Κίνα πετύχει να αποκλείσει το νησί, οι Ταϊβανέζοι μπορεί να ξεμείνουν από προμήθειες φυσικού αερίου εντός εβδομάδων και πετρελαίου εντός μηνών. Αλλά οι αποκλεισμοί απαιτούν πλοία και αεροσκάφη που είναι ευάλωτα σε πυραύλους και νάρκες.

Τα δελτία σε ενέργεια και τρόφιμα θα ενίσχυαν επίσης την ικανότητα του νησιού να αντισταθεί, ενδεχομένως για αρκετούς μήνες. Ο κρίσιμος ρόλος που παίζει η Ταϊβάν στις παγκόσμιες αλυσίδες προμήθειας σημαίνει πως ένας παρατεταμένος κινεζικός αποκλεισμός θα προκαλούσε τεράστια διαταραχή στην παγκόσμια οικονομία. Αυτό θα αύξανε τις πιθανότητες οι ξένες δυνάμεις να νιώσουν αναγκασμένες να παρέμβουν –είτε μέσω κυρώσεων ή με στρατιωτικά μέσα.

Ακόμα και αν το Πεκίνο μπορούσε να χρησιμοποιήσει έναν αποκλεισμό για να αναγκάσει την Ταϊβάν να προσέλθει σε διαπραγματεύσεις ή να παραδοθεί ξεκάθαρα, το Κινεζικό Κομμουνιστικό Κόμμα και πάλι θα αντιμετώπιζε το πρόβλημα του να προσπαθήσει να επιβάλλει μια δικτατορία σε μια ζωντανή δημοκρατία με διακριτή ταυτότητα, που έχει καλλιεργηθεί μετά από πολλές δεκαετίες.

Όπως επισημαίνει μια νέα εργασία των Ρίτσαρντ ΜακΓκρέγκορ και Τζούντ Μπλάνσετ, αυτό θα απαιτούσε δεκαετίες καταπίεσης και πιθανόν θα οδηγούσε σε παρατεταμένη αντίσταση.

Η ιδέα πως η Ταϊβάν θα μπορούσε να αντισταθεί στο Πεκίνο από μόνη της είναι μια ιδέα που η επίσημη Κίνα δυσκολεύεται να κατανοήσει. Μου έχουν πει κάποιες φορές στο Πεκίνο πως –στο βάθος- οι Ταϊβανέζοι καταλαβαίνουν πως στην πραγματικότητα είναι Κινέζοι. Απλά οι άτακτοι Αμερικανοί τους ενθαρρύνουν να αντισταθούν στη μητέρα πατρίδα.

Αυτά τα επιχειρήματα θυμίζουν ανησυχητικά τις απόψεις που είχα ακούσει να εκφράζονται στη Μόσχα, πριν την ολοκληρωτική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Ο ρωσικός εθνικισμός του Πούτιν σήμαινε πως δεν μπορούσε να δεχθεί ότι οι Ουκρανοί πραγματικά δεν ήθελαν να κυβερνώνται από τη Μόσχα –και θα πολεμούσαν για την ελευθερία τους.

Αυτή η αποτυχία φαντασίας οδήγησε τη Ρωσία στην καταστροφή στην Ουκρανία. Μια παρόμοια αποτυχία στο Πεκίνο θα μπορούσε να οδηγήσει την Κίνα σε καταστροφή στην Ταϊβάν.

© The Financial Times Limited 2026. All rights reserved.
FT and Financial Times are trademarks of the Financial Times Ltd.
Not to be redistributed, copied or modified in any way.
Euro2day.gr is solely responsible for providing this translation and the Financial Times Limited does not accept any liability for the accuracy or quality of the translation

ΣΧΟΛΙΑ ΧΡΗΣΤΩΝ

blog comments powered by Disqus
v
Απόρρητο