Ο Μπαράκ Ομπάμα υποδέχεται σήμερα τους ηγέτες των κρατών του Κόλπου στο Καμπ Ντέιβιντ σε μία προσπάθεια να καθησυχάσει τις ανησυχίες τους για την ανάδυση του Ιράν ως περιφερειακής δύναμης. Ωστόσο οι σημαντικές διαφωνίες και οι ηχηρές απουσίες περιορίζουν τις προσδοκίες.

Η υπό διαπραγμάτευσιν συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, η οποία αποτελεί προτεραιότητα της εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης Ομπάμα, αλλά και η υποστήριξη της Τεχεράνης προς τους σιίτες αντάρτες Χούτι στην Υεμένη, από τη μία πλευρά, και προς το καθεστώς του Μπασάρ αλ Ασαντ στη Συρία, από την άλλη, θα βρίσκονται στο επίκεντρο των συνομιλιών του Καμπ Ντέιβιντ.

Απόδειξη της συμβολικής σημασίας που ο Μπαράκ Ομπάμα αποδίδει στη συνάντηση είναι ότι είναι η δεύτερη φορά από τη σύνοδο κορυφής της Ομάδας των 8 τον Μάιο 2012 που ο αμερικανός πρόεδρος υποδέχεται ξένους ηγέτες στην κατοικία του Καμπ Ντέιβιντ, που βρίσκεται σε απόσταση 100 χιλιομέτρων από την Ουάσινγκτον.

Ο τόπος της συνάντησης έχει την ιστορική του βαρύτητα. Εκεί, το 1978 Ισραηλινοί και Αιγύπτιοι συναντήθηκαν υπό συνθήκες άκρας μυστικότητας για διαπραγματεύσεις που ολοκληρώθηκαν με την υπογραφή από τους Μεναχέμ Μπεγκίν και Ανουάρ Σαντάτ των συμφωνιών ειρήνης του Κάμπ Ντέιβιντ.

Από τις έξι προσκεκλημένες από τον Μπαράκ Ομπάμα χώρες, μόνο δύο εκπροσωπούνται από τους ηγέτες τους: το Κατάρ και το Κουβέιτ. Απουσία του βασιλιά Σαλμάν της Σαουδικής Αραβίας, ο αμερικανός πρόεδρος υποδέχθηκε χθες τον πρίγκιπα διάδοχο Μοχάμεντ μπεν Νάγεφ και τον γιο του βασιλιά και υπουργό Αμυνας πρίγκιπα Μοχάμεντ μπεν Σαλμάν.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησής τους στο Οβάλ Γραφείο, ο αμερικανός πρόεδρος προσπάθησε να υποβαθμίσει τις διαφωνίες , επιμένοντας στην ειδική φιλική σχέση που συνδέει τις δύο χώρες και κάνοντας αναφορά σε παλαιούς δεσμούς που χρονολογούνται από την εποχή του προέδρου Φράνκλιν Ρούζβελτ και του βασιλιά Φαϊσάλ.

"Συνεχίζουμε να οικοδομούμε αυτές τις σχέσεις σε μία πολύ δύσκολη περίοδο", πρόσθεσε αναφερόμενος στην αμερικανική παρουσία στην περιοχή, όπου σταθμεύουν 35.000 Αμερικανοί στρατιώτες.

Ο Μοχάμεντ αλ Νάγεφ, ο οποίος έχει αποσπάσει τον σεβασμό της Ουάσινγκτον ως αρχιτέκτονας της εκστρατείας κατά της αλ- Κάιντα στη Σαουδική Αραβία , έκανε επίσης λόγο για "ιστορική και στρατηγική" σχέση ανάμεσα στη χώρα του και τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Αλλά, στο βάθος, οι διαφωνίες είναι πραγματικές. Ο αμερικανός πρόεδρος υπερασπίζεται τη συμφωνία-πλαίσιο που θα εμποδίσει την Τεχεράνη να αποκτήσει πυρηνικό όπλο, όπως μετέδωσε το Αθηναϊκό Πρακτορείο.

"Μπορούμε να φαντασθούμε πόσο πιο προκλητικό θα μπορούσε να είναι το Ιράν αν είχε στην κατοχή του το ατομικό όπλο", δήλωσε ο Μπαράκ Ομπάμα σε πρόσφατη συνέντευξή του στη σαουδαραβική εφημερίδα Asharq Al-Awsat, προσθέτοντας ότι είναι κρίσιμο να εξουδετερωθεί "μία από τις κύριες απειλές για την ασφάλεια στην περιοχή".

Η ολοκλήρωση της διαπραγματευτικής διαδικασίας με το Ιράν μέχρι το τέλος του Ιουνίου, αποτελεί πηγή έντονου προβληματισμού, όμως αυτό που ανησυχεί πραγματικά τις χώρες του Κόλπου είναι η αύξηση της ισχύος της Ισλαμικής Δημοκρατίας ως περιφερειακής δύναμης.

"Δεν πρόκειται για μία διαφωνία επί του αριθμού των συσκευών φυγοκέντρισης. Το θέμα είναι εάν το Ιράν πρέπει να γίνει δεκτό ως νόμιμος συνομιλητής στους κόλπους της διεθνούς κοινότητας", αποσαφηνίζει ο Μπρους Ρίντελ του Brookings Institution.

"Αυτό που φοβούνται οι χώρες του Κόλπου περισσότερο απο όλα είναι ότι για κάποιον λόγο η αμερικανική πολιτική αρχίζει να κλίνει προς την Τεχεράνη απομακρυνόμενη από τους παραδοσιακούς συμμάχους των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή", δηλώνει ο Χουσέιν Ιμπις του Arab Gulf States Institute.

Ορισμένοι αξιωματούχοι των χωρών του Κόλπου ζήτησαν μία αμοιβαία αμυντική συμφωνία κατά το πρότυπο της συνθήκης του ΝΑΤΟ, αλλά ένα τέτοιο σχέδιο, το οποίο θα χρειαζόταν το πράσινο φως του Κονγκρέσου, δεν βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη της Ουάσινγκτον.

Οι μοναρχίες του Κόλπου ελπίζουν επίσης να αποσπάσουν μία περισσότερο έντονη αμερικανική δέσμευση για τη Συρία, για την αποδυνάμωση του καθεστώτος της Δαμασκού. Η Ουάσινγκτον έχει μόλις αρχίσει την εκπαίδευση μικρής ομάδας μετριοπαθών σύρων ανταρτών για να αντιμετωπίσουν τους τζιχαντιστές του Ισλαμικού Κράτους, αλλά η αμερικανική κυβέρνηση εμφανίζεται όλο και περισσότερο απρόθυμη να εμπλακεί περισσότερο στη σύρραξη στη Συρία.

Η σύνοδος του Καμπ Ντέιβιντ μπορεί τελικά να καταλήξει σε κάποια περιορισμένης διάστασης ανακοινωθέντα, όπως για να εντατικοπίηση των κοινών στρατιωτικών ασκήσεων ή ακόμη για τον καλύτερο συντονισμό των αντιπυραυλικών συστημάτων άμυνας των χωρών της περιοχής.

Το πρώτο επιχείρημα που χρησιμοποίησε ο Μπαράκ Ομπάμα στην υπόθεση των διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης ήταν ότι ένα Ιράν οπλισμένο με πυρηνικά όπλα θα έδινε το έναυσμα για μία κούρσα πυρηνικών εξοπλισμών στον αραβικό κόσμο. "Είναι σχεδόν βέβαιο ότι και άλλοι περιφερειακοί παράγοντες θα θεωρούσαν αναγκαίο να αποκτήσουν τα δικά τους πυρηνικά όπλα", είχε προειδοποιήσει το 2012.

Τώρα, ανάμεσα στους άραβες ηγέτες κατά το δείπνο στον Λευκό Οίκο και στη συνέχεια στο Καμπ Ντέιβιντ ο Μπαράκ Ομπάμα βρίσκεται αντιμέτωπος με μία δυσάρεστη συνέπεια: Η Σαουδική Αραβία και πολλές μικρότερες αραβικές χώρες θα επιδιώξουν να ισοφαρίσουν οποιαδήποτε πυρηνική ικανότητα επιτραπεί στον Ιράν να διατηρήσει, σημειώνουν οι New York Times.

"Δεν μπορούμε να καθήσουμε με σταυρωμένα χέρια και να είμαστε απόντες, καθώς το Ιράν θα διατηρεί το μεγαλύτερο μέρος των (πυρηνικών) του δυνατοτήτων, δήλωσε τη Δευτέρα ένας από τους άραβες ηγέτες που βρίσκεται στην Ουάσινγκτον, ο οποίος δεν θέλησε να κατονομασθεί πριν διατυπώσει αυτοπροσώπως την θέση του αυτή στον Μπαράκ Ομπάμα.

Παράλληλα, ο πρίγκιπας Τούρκι μπιν Φαϊσάλ, ο 70χρονος πρώην αρχηγός των σαουδαραβικών υπηρεσιών Πληροφοριών περιέφερε ανά τον κόσμο το ίδιο μήνυμα. "Ο,τι έχουν οι Ιρανοί, θα το έχουμε κι εμείς", δήλωσε πρόσφατα κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στη Σεούλ.