Θεοδωρόπουλος: Ανησυχώ αν η Ευρώπη θα μπορέσει να διατηρήσει το κοινωνικό της μοντέλο

«Δεν τίθεται θέμα ανεργίας στην Ελλάδα. Αντίθετα ψάχνουμε δεξαμενές για το από πού θα αντλήσουμε εργαζόμενους. Οπότε το πρώτο κριτήριο που κοιτάμε για να φτιάξουμε μια βιομηχανία σε μια περιοχή είναι αν υπάρχουν άνεργοι», είπε νωρίτερα το μεσημέρι της Πέμπτης ο πρόεδρος του ΣΕΒ Σπύρος Θεοδωρόπουλος, αναφέροντας πως στη βιομηχανία υπάρχουν 90.000 κενές θέσεις εργασίας.

Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης τύπου, ο πρόεδρος του ΣΕΒ είπε πως η αύξηση της παραγωγικότητας είναι προϋπόθεση για την ίδια τη βιωσιμότητα της ανάπτυξης. «Το ζήτημα της παραγωγικότητας δεν αφορά ένα κόμμα. Είναι εθνικό θέμα», είπε.

Ο κ. Θεοδωρόπουλος αναγνώρισε ότι η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει βαθιά διαρθρωτικά προβλήματα, με βασικότερο το χαμηλό επίπεδο επενδεδυμένου κεφαλαίου ανά εργαζόμενο. «Ο μέσος όρος του αποθέματος επενδεδυμένου κεφαλαίου ανά εργαζόμενο στην Ελλάδα βρίσκεται περίπου στο ένα τρίτο του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Με αυτά τα δεδομένα είναι εξαιρετικά δύσκολο να συγκλίνουμε πραγματικά με την Ευρώπη». «Για να συνεχίσουμε να αυξάνουμε το ΑΕΠ, δεν μπορούμε να βασιζόμαστε μόνο στην αύξηση του αριθμού των εργαζομένων».

Ο πρόεδρος του ΣΕΒ στάθηκε ιδιαίτερα στο πρόβλημα της εύρεσης εργατικού δυναμικού, περιγράφοντας τρεις βασικές δεξαμενές που μπορούν να ενισχύσουν την αγορά εργασίας. «Πρέπει να φέρουμε πίσω τους Έλληνες που έφυγαν. Πρόκειται για περίπου 400.000 εργαζόμενους, ένα εξαιρετικά σημαντικό δυναμικό για τη χώρα», είπε.

Δεύτερη δεξαμενή είναι οι γυναίκες. «Χρειάζονται δομές στήριξης ώστε περισσότερες γυναίκες να μπορούν να εργαστούν». Τρίτη πηγή ενίσχυσης, όπως είπε, είναι η πιο στοχευμένη μεταναστευτική πολιτική. Για το δημογραφικό, αναγνώρισε ότι η πιο θεμελιώδης λύση είναι η αύξηση των γεννήσεων, αν και αυτό δεν είναι κάτι που μπορεί να επιλυθεί από τον ΣΕΒ, όπως είπε.

Η Ευρώπη χάνει έδαφος

Ο κ. Θεοδωρόπουλος συνέδεσε την ελληνική πρόκληση με το ευρύτερο ευρωπαϊκό πρόβλημα ανταγωνιστικότητας. Η Ελλάδα, όπως σημείωσε, παραμένει κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στις επενδύσεις ως ποσοστό του ΑΕΠ. Όμως, όπως τόνισε, ακόμη και η ίδια η Ευρώπη δεν κινείται με επαρκή ταχύτητα απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα.

«Ανησυχώ για το αν θα μπορέσουμε να διατηρήσουμε το κοινωνικό μοντέλο που έχουμε στην Ευρώπη», είπε. «Στην Ευρώπη δαπανώνται επτά στα δέκα δολάρια κοινωνικών δαπανών παγκοσμίως, ενώ ο υπόλοιπος πλανήτης το υπόλοιπο 30%. Το ερώτημα είναι αν αυτό το μοντέλο είναι βιώσιμο για πολλά ακόμη χρόνια».

Ο πρόεδρος του ΣΕΒ υποστήριξε ότι η Ευρώπη αδυνατεί να προσαρμοστεί με την ταχύτητα που απαιτούν οι διεθνείς εξελίξεις. «Η Ευρώπη διορθώνει πράγματα, αλλά είναι μια δυσκίνητη μηχανή με 27 διαφορετικές γνώμες. Η ευελιξία είναι εξαιρετικά δύσκολη».

Κομβικό ρόλο απέδωσε στην τεχνητή νοημοσύνη και στον ψηφιακό μετασχηματισμό. «Η AI μπορεί να αποδειχθεί ο παράγοντας που θα μας βοηθήσει να κλείσουμε την απόσταση από την Ευρώπη, αν την αξιοποιήσουμε σωστά».

Το γάλα που χύθηκε, χύθηκε

Απαντώντας στην κριτική για την κερδοφορία των επιχειρήσεων, ο πρόεδρος του ΣΕΒ είπε: «Αυτή τη στιγμή ένα σημαντικό κομμάτι της κοινωνίας διαμαρτύρεται για τα κέρδη των επιχειρήσεων. Η απάντηση είναι να δούμε τι πληρώνουν οι μεγάλες επιχειρήσεις». Όπως είπε, στις μεγαλύτερες εταιρείες οι μέσοι μισθοί είναι δύο έως τρεις φορές υψηλότεροι από τον εθνικό μέσο όρο. «Υπάρχουν κλάδοι με μέσο μισθό 3.200 ευρώ, άλλοι με 4.000 ευρώ». Μεγαλύτερες επιχειρήσεις σημαίνουν υψηλότερη παραγωγικότητα και καλύτερες αμοιβές, είπε.

Ο κ. Θεοδωρόπουλος διαφώνησε με την πολιτική του πλαφόν στα περιθώρια κέρδους, παρότι αναγνώρισε τις κοινωνικές πιέσεις που αντιμετωπίζει ένα μέρος των νοικοκυριών. «Είναι γεγονός ότι ένα κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας υποφέρει και ότι έχουμε περάσει διαδοχικές κρίσεις. Κατανοούμε γιατί η κυβέρνηση επέλεξε αυτό το μέτρο».

Όμως, όπως είπε, το μέτρο δεν βοηθά ούτε βραχυπρόθεσμα ούτε μακροπρόθεσμα την οικονομία. Έφερε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα τα σούπερ μάρκετ, όπου όπως είπε τα καθαρά περιθώρια κέρδους παραμένουν εξαιρετικά περιορισμένα, περίπου στο 1,5%-2%. «Όταν μισθοί, ενοίκια και ενεργειακό κόστος αυξάνονται, ουσιαστικά ζητάς από αυτές τις επιχειρήσεις να λειτουργούν με ζημιές».

Υποστήριξε επίσης ότι πολλές επιχειρήσεις απορρόφησαν σημαντικό μέρος των αυξήσεων κόστους χωρίς να τις μετακυλίσουν πλήρως στις τιμές. «Η ενέργεια ανέβηκε, τα υλικά συσκευασίας ανέβηκαν, οι πρώτες ύλες αυξήθηκαν και μεγάλο μέρος αυτών απορροφήθηκε».

Σχολιάζοντας την πρόταση του ΠΑΣΟΚ για μείωση του ωραρίου εργασίας, είπε: «Αν υπάρχει τεκμηριωμένη μελέτη που δείχνει ότι αυτό αυξάνει την παραγωγικότητα, μπορούμε να το συζητήσουμε. Το ζητούμενο είναι να αυξηθεί η παραγωγικότητα ανά εργαζόμενο όχι απλώς ανά ώρα εργασίας».

Ο πρόεδρος του ΣΕΒ υποστήριξε ότι η ελληνική οικονομία πρέπει να αφήσει πίσω της τη συζήτηση για τις ευθύνες του παρελθόντος. «Δεν έχει νόημα να κάνουμε διαρκώς κριτική για το παρελθόν. Το γάλα που χύθηκε, χύθηκε», είπε.

Το βασικό πρόβλημα, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι η δομή της ελληνικής επιχειρηματικότητας. Μικρό μέγεθος, περιορισμένη πρόσβαση σε κεφάλαια και αδυναμία επενδύσεων σε τεχνολογία. Στην Ελλάδα λειτουργούν μόλις 657 επιχειρήσεις με περισσότερους από 250 εργαζόμενους, αριθμός που παραμένει εξαιρετικά χαμηλός για μια οικονομία που επιδιώκει να αυξήσει την παραγωγικότητά της.

«Οι μικρές επιχειρήσεις, εκ των πραγμάτων, δεν διαθέτουν τα κεφάλαια για επενδύσεις σε νέες τεχνολογίες, στην τεχνητή νοημοσύνη ή στον ψηφιακό μετασχηματισμό. Αυτά είναι σχεδόν νομοτελειακά ζητήματα».

Επικαλέστηκε επίσης στοιχεία που δείχνουν τη συγκέντρωση της απασχόλησης στις μεγαλύτερες επιχειρήσεις. Μόλις το 2,4% των επιχειρήσεων με πάνω από 100 εργαζόμενους απασχολούν περίπου το 40% του εργατικού δυναμικού.

Μέτρα για την ενέργεια

Αναφερόμενος στις τελευταίες ευρωπαϊκές αποφάσεις για την ενέργεια, ο πρόεδρος του ΣΕΒ Σπύρος Θεοδωρόπουλος χαρακτήρισε θετική την κατεύθυνση που δίνει μεγαλύτερη ευελιξία στις εθνικές κυβερνήσεις να στηρίξουν την εγχώρια παραγωγή απέναντι στο υψηλό ενεργειακό κόστος. «Η απόφαση που ελήφθη δίνει μεγαλύτερη δυνατότητα στις εθνικές κυβερνήσεις να βοηθήσουν την παραγωγή τους. Αυτό είναι ένα θετικό βήμα». «Το αν θα συμβεί στην Ελλάδα μένει να το δούμε. Θα εξαρτηθεί από τη βούληση της κυβέρνησης, από το ευρύτερο οικονομικό περιβάλλον και, φυσικά, από τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο».

Παρά την επιφύλαξη, η συνολική του αποτίμηση ήταν θετική. «Σε κάθε περίπτωση, ήταν ένα καλό βήμα».