Βαθιά μέσα σε ένα καταφύγιο στη βορειοδυτική Γερμανία, στελέχη του ΝΑΤΟ βρίσκονται σε υπολογιστές που είναι τοποθετημένοι μπροστά από μια τεράστια οθόνη που προβάλλει έναν χάρτη του εναέριου χώρου της Ανατολικής Ευρώπης.
Περίπου 30 πράσινες κουκκίδες, που αντιπροσωπεύουν αεροπλάνα του ΝΑΤΟ, ίπτανται πάνω από την ανατολική πλευρά της συμμαχίας που συνορεύει με τη Ρωσία, τη Λευκορωσία και την Ουκρανία. Οπως σημειώνουν οι Financial Times, ο συνδυασμός μαχητικών αεροσκαφών, αεροσκαφών αναγνώρισης και αεροπλάνων υποστήριξης συνιστά μια επίδειξη δύναμης που στοχεύει στην αποτροπή πιθανής επιθετικότητας από τη Μόσχα αλλά ταυτόχρονα και επιχείρηση συλλογής πληροφοριών για τον πόλεμο στην Ουκρανία που στέλνονται στο Κίεβο.
«Υπάρχουν βουνά από δεδομένα», δηλώνει ένας αξιωματούχος του ΝΑΤΟ. «Ακούνε, παρακολουθούν».
Το Κέντρο Συνδυασμένων Αεροπορικών Επιχειρήσεων του ΝΑΤΟ στο Uedem, κοντά στα ολλανδικά σύνορα, συντονίζει όλες τις αεροπορικές επιχειρήσεις της συμμαχίας βόρεια των Άλπεων. Όπως και η αποστολή όπλων στην Ουκρανία, η ροή στρατιωτικών πληροφοριών είναι κρίσιμη και «ευαίσθητη» διαδικασία.
Η Συμμαχία υποστηρίζει ότι δεν εμπλέκεται στην αποστολή πληροφοριών με το Κίεβο, αλλά ότι τα κράτη-μέλη θα μπορούσαν να λάβουν μονομερώς αποφάσεις για να διαβιβάσουν οποιαδήποτε πληροφορία θα μπορούσε να βοηθήσει τις ένοπλες δυνάμεις της Ουκρανίας στην άμυνά τους.
«Εναπόκειται στα έθνη να αποφασίσουν τι θα κάνουν με αυτές τις πληροφορίες», δήλωσε ο υποστράτηγος Χάρολντ Βαν Πι, διοικητής στο Uedem. «Μερικά κράτη πιθανότατα θα μοιραστούν κάποιες από αυτές τις πληροφορίες... με άλλα ενδιαφερόμενα μέρη, ας το πούμε έτσι».
Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστήριξαν ότι η Ουάσιγκτον μοιράζεται πληροφορίες με το Κίεβο, αλλά δεν παρέχει δεδομένα που θα επέτρεπαν τη «στόχευση σε πραγματικό χρόνο» των ρωσικών στόχων.
Το ΝΑΤΟ κατέχει και διαχειρίζεται περισσότερα από δώδεκα αεροπλάνα ραντάρ Boeing E-3A, με περίπου έξι από αυτά τα «μάτια στον ουρανό» να βρίσκονται στον αέρα ανά πάσα στιγμή.
Αποτελούν μέρος περίπου 100 αεροπλάνων του ΝΑΤΟ που πετούν καθημερινά ως μέρος της διευρυμένης παρουσίας της συμμαχίας στην ανατολική Ευρώπη από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία. Σε αυτά περιλαμβάνονται μαχητικά αεροσκάφη και drones των κρατών-μελών.
Η βάση στο Uedem μπορεί επίσης να εντοπίσει και να παρακολουθήσει πυραύλους Κρουζ, όπως εκείνοι που εκτοξεύθηκαν από τη Ρωσία, που έπληξαν πρόσφατα μια στρατιωτική βάση εκπαίδευσης στη δυτική Ουκρανία, την οποία χρησιμοποιούσε προηγουμένως το ΝΑΤΟ.
Αυτή η επίθεση τον περασμένο μήνα, λένε αξιωματούχοι στο Uedem, ήταν ένα πραγματικό παράδειγμα του πώς συνυπάρχουν οι πτυχές άμυνας, αποτροπής και επιτήρησης του ΝΑΤΟ στην Ανατολική Ευρώπη. Εάν είχαν περάσει στην Πολωνία -τα σύνορα ήταν μόλις 12 χιλιόμετρα μακριά- θα μπορούσαν να είχαν καταρριφθεί.
«Όσο πιο μακριά μπορούμε να κοιτάξουμε προς την άλλη πλευρά, τόσο γρηγορότερη προειδοποίηση υπάρχει για το τι μπορεί τελικά να έρχεται προς το μέρος μας», είπε ο Van Pee.