Ζήτημα ημερών είναι η ανακοίνωση από το υπουργείο Οικονομίας του πρώτου πακέτου μέτρων για τη μείωση του ελλείμματος κάτω από το 3% του ΑΕΠ μέχρι το τέλος του 2010.

Στόχος της κυβέρνησης είναι να πραγματοποιήσει φέτος το μεγαλύτερο μέρος της προσαρμογής και να μειώσει το έλλειμμα στο 3,7% του ΑΕΠ από 5,1% πέρυσι.

Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να εξασφαλίσει περίπου 3,6 δισ. ευρώ είτε από αύξηση των εσόδων είτε από περιορισμό των δαπανών. Προς το παρόν, βέβαια, ούτε το ένα συμβαίνει ούτε το άλλο, διότι η μαύρη τρύπα στα έσοδα αγγίζει το 1,6 δισ. ευρώ, ενώ η υπέρβαση των δαπανών φτάνει το 1,9 δισ. ευρώ. Με τα δεδομένα αυτά, δηλαδή, το οικονομικό επιτελείο θα πρέπει να βρει φέτος περίπου 3,6 δισ. ευρώ.

Επειδή όμως το έλλειμμα υπολογίζεται ως ποσοστό του ΑΕΠ, αυτό σημαίνει ότι σε περίπτωση που επιβεβαιωθούν οι αρνητικές προβλέψεις για την ανάπτυξη (-1% λέει η Κομισιόν, στασιμότητα βλέπει η Τράπεζα της Ελλάδος) τότε ο παρανομαστής του κλάσματος θα είναι μικρότερος της αρχικής εκτίμησης και συνεπώς το ποσό που θα απαιτηθεί για τη δημοσιονομική προσαρμογή θα είναι μεγαλύτερο.

Επιπλέον, ακόμα κι αν επιτευχθεί ο στόχος για έλλειμμα 3,7% φέτος, η κυβέρνηση θα είναι υποχρεωμένη να μειώσει περισσότερο το έλλειμμα του χρόνου κατά 1,8 δισ. ευρώ (σε απόλυτους αριθμούς) για να το ρίξει στο 2,9% του ΑΕΠ στο τέλος του 2010.

--- Επιμένουν για μεταρρυθμίσεις

Οι Βρυξέλλες επιμένουν να ζητούν από τη χώρα μας να λάβει μέτρα μόνιμου χαρακτήρα, καθώς στις εαρινές της εκτιμήσεις αμφισβητεί τον στόχο για μείωση του ελλείμματος στο 3,7% φέτος και προβλέπει διατήρησή του στα επίπεδα του 5%.

Ο υπουργός Οικονομίας κ. Γιάννης Παπαθανασίου, κατά τη διάρκεια του πρόσφατου Ecofin ανέλαβε, έναντι των ομολόγων του, σαφείς δεσμεύσεις ότι «η κυβέρνηση παραμένει σταθερά προσηλωμένη στον στόχο για μείωση του ελλείμματος, όχι επειδή μας το ζητά το Σύμφωνο Σταθερότητας, αλλά γιατί αυτό είναι προς το συμφέρον της ελληνικής οικονομίας». Επανέλαβε ότι εντός του Ιουνίου θα ολοκληρωθεί η αποτίμηση της πορείας του προϋπολογισμού κατά το πρώτο εξάμηνο, ώστε στη συνέχεια, εάν κριθεί αναγκαίο, να ληφθούν όλες οι απαραίτητες αποφάσεις για τη μείωση του ελλείμματος. 

ΤΙ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΤΑ ΜΕΤΡΑ

Τα μέτρα, σύμφωνα με πληροφορίες, θα χωριστούν σε δύο πακέτα, εκ των οποίων το πρώτο θα αφορά κυρίως στην έμμεση φορολογία και το δεύτερο θα είναι περισσότερο στοχευμένο σε συγκεκριμένες κατηγορίες του πληθυσμού. Για το πρώτο πακέτο οι πληροφορίες λένε ότι θα περιλαμβάνει:

* Αύξηση από 10% έως 15% του ειδικού φόρου κατανάλωσης στην απλή και στη σούπερ αμόλυβδη βενζίνη. Η άνοδος αυτή θα επιβαρύνει τις λιανικές τιμές πώλησης κατά 4,2 έως 6,4 λεπτά ανά λίτρο, ενώ δεν θα αυξηθεί ο φόρος στο πετρέλαιο για να μην επηρεαστεί το κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων.

* Αύξηση του ειδικού φόρου κατανάλωσης σε ποτά και τσιγάρα.

* Άνοδο του τέλους συνδρομητών κινητής τηλεφωνίας. Η αύξηση για τα συμβόλαια κινητών υπολογίζεται ότι θα κυμανθεί από 0,20 έως και 20 ευρώ τον μήνα.

* Επιβολή φόρου 10% επί της αξίας του χρόνου ομιλίας για τα καρτοκινητά τηλέφωνα.

* Νομιμοποίηση των ψυχαγωγικών τεχνικών ηλεκτρονικών παιχνιδιών (εκτός από τα «φρουτάκια») με την έκδοση των σχετικών αδειών και την επιβολή ετήσιου τέλους έως και 800 ευρώ για κάθε μηχάνημα.

* Χορήγηση τίτλων ιδιοκτησίας σε 200.000 ιδιώτες οι οποίοι έχουν καταπατήσει δημόσιες εκτάσεις.

* Τακτοποίηση των ημιυπαίθριων χώρων εφόσον βρεθεί νομική φόρμουλα.

Στο δεύτερο πακέτο, το οποίο θα κατατεθεί το φθινόπωρο είτε με το προσχέδιο είτε με το τελικό σχέδιο του προϋπολογισμού, θα περιλαμβάνονται, σύμφωνα με πληροφορίες, τα εξής μέτρα:

* Επιβολή για δεύτερη χρονιά της κλιμακωτής έκτακτης εισφοράς για εισοδήματα άνω των 60.000 ευρώ.

* Νέο πάγωμα των «υψηλών» μισθών και συντάξεων στον δημόσιο τομέα και για το 2010, με ταυτόχρονη ενίσχυση των χαμηλών εισοδημάτων όπως φέτος.

* Αύξηση κατά τουλάχιστον 25% των τελών κυκλοφορίας για το έτος 2010, που θα πληρωθούν στο τέλος του 2009.

* Εμπλουτισμός του καταλόγου με τις αποδείξεις που μειώνουν το φορολογητέο εισόδημα ώστε οι πολίτες να έχουν ακόμα μεγαλύτερο κίνητρο να ζητούν απόδειξη. Εξετάζεται, για παράδειγμα, το ενδεχόμενο να υπαχθούν οι δαπάνες από καθαριστήρια, συνεργεία αυτοκινήτων, καφετέριες κ.ά.

* Εφαρμογή ενός νέου συστήματος τεκμηρίων, που θα αφορά σε οχήματα, ακίνητα, σκάφη αναψυχής, αεροπλάνα και κάποιες δαπάνες πολυτελούς διαβίωσης, όπως είναι για παράδειγμα το υπηρετικό προσωπικό. Θα ονομάζεται ετήσιο κόστος χρήσης και αναμένεται να ισχύσει για τα φετινά εισοδήματα, ενώ θα εξαιρεθούν οι συνταξιούχοι.

* Επανεξέταση όλων των φοροαπαλλαγών και της αυτοτελούς φορολόγησης που ισχύει για ορισμένες κατηγορίες εισοδημάτων, με στόχο τα εισοδήματα αυτά είτε να υπαχθούν στην κλίμακα, είτε να φορολογούνται με υψηλότερο συντελεστή.

* Αύξηση του ανώτατου συντελεστή φορολόγησης των υψηλών εισοδημάτων πάνω από 75.000 ευρώ. Σήμερα είναι στο 40% και ενδέχεται να πάει στο 45% για το κλιμάκιο από 75.000 έως 100.000 ευρώ και στο 50% για εισοδήματα που υπερβαίνουν τις 100.000 ευρώ.

* Άνοδο του ΕΤΑΚ στο 0,2% της αξίας του ακινήτου από 0,1% που είναι σήμερα ή εφαρμογή ενός κλιμακωτού συστήματος που θα προβλέπει υψηλότερο συντελεστή για τα μεγαλύτερα ακίνητα.

* Επανεξέταση σχεδόν του συνόλου των φοροαπαλλαγών.

** Αναδημοσίευση από το 586ο φύλλο της εβδομαδιαίας εφημερίδας "ΜΕΤΟΧΟΣ& ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ", 12 - 16 Ιουνίου 2009.