Η ελληνική αγορά εισέρχεται σε νέο στάδιο ανάπτυξης, µε αναβαθµίσεις, διεθνές επενδυτικό ενδιαφέρον και εξαγορές που δηµιουργούν ευκαιρίες για εταιρείες µε ισχυρά µεγέθη και διοίκηση, εξηγεί ο Λάµπρος Παπακωνσταντίνου, Πρόεδρος Δ.Σ. IDEAL Holdings.
Η ελληνική αγορά βρίσκεται σε σηµείο καµπής. Το ΧΑ ανήκει πλέον πλειοψηφικά στο Euronext, ενώ οι αναβαθµίσεις για την οικονοµία και την αγορά διαδέχονται η µία την άλλη. Ωστόσο υπάρχουν διιστάµενες απόψεις για το τι θα συµβεί στις ελληνικές µετοχές, στο προσεχές µέλλον, αλλά και φόβοι για φούσκες και κρίσεις σε διεθνές επίπεδο (ΑΙ, κρατικά χρέη, επιτόκια οµολόγων κ.λπ.). Ποια είναι η εκτίµησή σας;
Οι αναβαθµίσεις της ελληνικής οικονοµίας από διεθνείς οίκους, η ένταξη του Χ.Α. στο πανευρωπαϊκό δίκτυο της Euronext και η βελτίωση των δηµοσιονοµικών δεικτών είναι σίγουρα θετικές εξελίξεις. Ενισχύουν την έκθεση των ελληνικών επιχειρήσεων στο διεθνές επενδυτικό κοινό και προωθούν την αναβάθµιση του ελληνικού χρηµατοοικονοµικού και επενδυτικού συστήµατος συνολικά. Η εκτίµησή µου είναι ότι, σε χρηµατιστηριακό επίπεδο, υπάρχει περιθώριο ανόδου για εκείνες τις ελληνικές επιχειρήσεις που παρουσιάζουν ρυθµούς ανάπτυξης, έχουν αποτιµήσεις χαµηλότερες σε σχέση µε τον ευρωπαϊκό µ.ο. και επενδύουν. Με βάση τους πιθανούς κινδύνους που αναφέρετε, οι επενδυτές οφείλουν να δίνουν βάρος στα θεµελιώδη µεγέθη: κερδοφορία, ταµειακές ροές, ποιότητα διοίκησης, ανθεκτικότητα. Όποιος επενδύει σύµφωνα µε αυτά τα κριτήρια, παρά τις προκλήσεις, µακροπρόθεσµα θα έχει κέρδος.
Επικεντρώνεστε σε εξαγορές ελληνικών εταιρειών που διαθέτουν διεθνείς προοπτικές, όπως έχετε πει παλαιότερα. Σκανάροντας τις σχετικές ευκαιρίες, τι έχετε να παρατηρήσετε για τα πλεονεκτήµατα και τα µειονεκτήµατα των ελληνικών εταιρειών, στους κλάδους που σας ενδιαφέρουν; Πόσο καλά οργανωµένες και παραγωγικές είναι; Πόσο σύγχρονες τεχνολογικά και πόσο συχνά βλέπετε καθαρή αντίληψη της διεθνούς πραγµατικότητας;
Οι ελληνικές εταιρείες έχουν περάσει τα τελευταία 15 χρόνια µέσα από τσουνάµι κινδύνων: ΔΝΤ, µνηµόνια, capital controls, Covid-19, ουκρανικό. Εύκολα αντιλαµβάνεται κανείς ότι όσες επέζησαν και αναπτύχθηκαν είχαν σταθερές βάσεις, καλή διοίκηση, εξωστρέφεια και προσαρµοστικότητα. Επίσης επένδυσαν για να µπορέσουν να σταθούν στο διεθνές περιβάλλον. Η πίεση όµως που προαναφέραµε έχει επιδράσει στη φιλοσοφία τους γύρω από την αύξηση του µεγέθους µέσω εξαγορών, συνεργασιών και ανάληψης ρίσκου. Η νέα γενιά επιχειρηµατιών όµως έχει φρέσκιες ιδέες και αντιλαµβάνεται τη θέση της στη διεθνή οικονοµική σκηνή.
Αν σας ζητούσα να αναφέρετε τρία βασικά κριτήρια που κάνουν τη διαφορά όταν εξετάζετε µε το επιτελείο σας εταιρείες για εξαγορά, δηλαδή για το αν θα προχωρήσετε ή όχι, ποια θα επιλέγατε;
Στοχεύουµε σε πλειοψηφικές συµµετοχές ελληνικών εταιρειών µεγέθους µεταξύ 70-200 εκατ. ευρώ, καλύπτοντας ένα δυναµικό αλλά υπο-εξυπηρετούµενο τµήµα της αγοράς. Εντοπίζουµε ελκυστικές επενδύσεις εκτός επίσηµης αγοράς (off-market sourcing), µετά από προσεκτική έρευνα και χωρίς περιορισµούς σε κλάδους. Σε αυτό το πλαίσιο, πρώτο και σηµαντικότερο κριτήριο είναι οι άνθρωποι. Γιατί για εµάς, µια επένδυση είναι συνεργασία και απαιτεί εµπιστοσύνη και συναντίληψη. Δεύτερον, τα θεµελιώδη µεγέθη. Μας ενδιαφέρουν επιχειρήσεις µε υγιή ισολογισµό, σίγουρες χρηµατοροές και δυνατότητα ανάπτυξης των µεγεθών. Τρίτον, οι πιθανότητες που υπάρχουν για αποεπένδυση στο µέλλον. Όταν ικανοποιούνται αυτά τα κριτήρια, τότε αναγνωρίζουµε ότι έχουµε µπροστά µας µια επένδυση µε προοπτική. Και βέβαια, στη συνέχεια, εφαρµόζουµε ενεργό διαχείριση, παρέχουµε τεχνογνωσία, ενισχύουµε την εταιρική διακυβέρνηση και αξιοποιούµε έµπειρα στελέχη.
Η IDEAL Holdings έχει πλέον ένα µεγάλο ξένο fund ως µέτοχο, κάτι που αύξησε τη δύναµη πυρός για νέες εξαγορές, προσφέροντας όµως και άλλες νέες δυνατότητες. Ποια είναι τα σχέδια για το 2026; Πόσο σας επηρεάζει η διεθνής αβεβαιότητα που έχει εξαπλωθεί πλέον ακόµη και στον χώρο των διεθνών εµπορικών σχέσεων, µέσω δασµών και άλλων εµποδίων;
Κατά την επόµενη τριετία (2026-2028), στοχεύουµε να «απελευθερώσουµε» ακόµα περισσότερο τη δύναµη των επενδύσεων στο πλαίσιο µιας στρατηγικής που βασίζεται στους ακόλουθους τρεις άξονες: α) βελτίωση λειτουργικότητας και κερδοφορίας στις εταιρείες του χαρτοφυλακίου, β) νέες επενδύσεις καθώς διαθέτουµε αυξηµένη ρευστότητα περίπου 400 εκατ. ευρώ και γ) συνέχιση µιας συνεπούς µερισµατικής πολιτικής µε απόδοση τουλάχιστον 40-50% των καθαρών κερδών.
Η διεθνής αβεβαιότητα αποτελεί παράγοντα προβληµατισµού, όπως για όλους τους επενδυτές, τη λαµβάνουµε υπόψη στις αποφάσεις µας αλλά δεν καθορίζει τη στρατηγική µας. Προσπαθούµε να διαχειριστούµε τους κινδύνους µε διαφοροποίηση των επενδύσεων, ισχυροποίηση των ισολογισµών µέσω χαµηλής µόχλευσης και ευελιξία να προσαρµοζόµαστε όταν οι συνθήκες µεταβάλλονται.
Έχει κλείσει πλέον µια τετραετία από τότε που ξεκίνησε το ταξίδι της «νέας» IDEAL, µε τη µορφή ενός εισηγµένου Private Equity Fund. Ποιος είναι ο µέχρι τώρα απολογισµός; Θεωρείτε ότι η ελληνική αγορά έχει αντιληφθεί πλέον τον ιδιαίτερο τρόπο λειτουργίας της και τον αποτιµά κατάλληλα;
Σε αυτά τα τέσσερα χρόνια έχουµε επενδύσει περίπου 390 εκατ. ευρώ σε ελληνικές εταιρείες, δηµιουργώντας ένα χαρτοφυλάκιο µε αποδόσεις περίπου 2 φορές επί του αρχικού κεφαλαίου (CoC) και εσωτερικό βαθµό απόδοσης (IRR) 48%, αποδεικνύοντας τη συνέπεια και αποτελεσµατικότητα του επενδυτικού µας µοντέλου. Ταυτόχρονα, αποεπενδύσεις όπως από την Astir Vitogiannis και τη Three Cents επιβεβαίωσαν ότι µπορούµε να διαχειριστούµε υπεύθυνα και µε αναπτυξιακό πρόσηµο όλο τον κύκλο ζωής µιας επένδυσης. Θεωρώ ότι η αγορά έχει πλέον πολύ καλύτερη εικόνα για το µοντέλο µας που στηρίζεται στην πειθαρχηµένη στρατηγική, ισχυρή εταιρική διακυβέρνηση και στόχευση στη δηµιουργία αξίας. Η τιµή της µετοχής µας δεν αντανακλά όµως την πραγµατική αξία των συµµετοχών µας και πάνω σε αυτό θα εργαστούµε συστηµατικά το 2026.